Huế có hay bị bão không? Câu trả lời là có, nhưng tần suất không quá dày đặc như miền Trung Bắc. Bão thường ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến Huế từ tháng 9 đến tháng 11, gây mưa lớn, gió giật và triều cường.

Đặc điểm khí hậu và tần suất bão ở Huế

Khí hậu Thừa Thiên Huế mang đặc trưng nhiệt đới gió mùa, chịu ảnh hưởng trực tiếp từ các hệ thống thời tiết trên biển Đông. Thời kỳ hoạt động mạnh nhất của bão thường diễn ra từ tháng 9 đến tháng 11.

Khi di chuyển vào khu vực này, các cơn bão thường theo hướng Tây Tây Nam với vận tốc khoảng 10 – 15 km/giờ. Lượng mưa phân bố không đồng đều giữa các vùng.

Tại huyện miền núi A Lưới, mưa phổ biến trong khoảng 200 – 300 mm, nhưng cũng có những điểm ghi nhận trên 400 mm. Các địa hình ven biển và đô thị bao gồm TP Huế, Quảng Điền, Phú Vang, Hương Trà và Hương Thủy thường tích lũy được 200 – 350 mm, với một số khu vực vượt mức 450 mm.

Vùng nội địa như Phong Điền, Phú Lộc và Nam Đông có lượng mưa dao động từ 250 – 400 mm, nơi có thể đạt trên 500 mm. Cục bộ có nơi vượt ngưỡng 450 mm.

Về gió, trên đất liền thường đạt cấp 6, giật cấp 7 – 8. Ven biển gió mạnh hơn, ở cấp 7 – 8, giật cấp 9 – 10.

Gần tâm bão, sức gió đạt cấp 8 – 9, giật cấp 10 – 11. Tuy nhiên, tại A Lưới và Nam Đông, gió yếu hơn, chỉ ở cấp 5, giật 6 – 7.

Từ ngày 28/10, gió trên đất liền giảm nhanh. Sóng biển cũng thay đổi theo vị trí so với tâm bão. Biển động rất mạnh với sóng cao từ 2 – 4 m. Gần tâm bão, sóng có thể lên đến 3 – 5 m. Sau đêm 27/10, độ sóng giảm dần về mức 2 – 3 m.

Thời điểm mùa bão cao điểm tại Thừa Thiên Huế

Mưa lớn nhất tại Thừa Thiên Huế dồn dập trong hai ngày 27 và 28/10, gây ra tình trạng thời tiết phức tạp với nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và ngập úng trên diện rộng. Người dân cần đặc biệt cảnh giác trước các hiện tượng lốc xoáy, sét đánh và gió giật mạnh khi có dông.

Tại vùng nội địa, gió đã mạnh lên cấp 6, giật cấp 7–8 ngay từ sáng sớm ngày 27/10, bao phủ toàn bộ các địa bàn như huyện Phong Điền, Quảng Điền, Phú Vang, Phú Lộc, thị xã Hương Trà, Hương Thủy và thành phố Huế. Khu vực ven biển chịu tác động mạnh hơn với gió cấp 7–8, giật cấp 9–10, kèm theo triều cường khiến nước biển dâng cao, nhấn chìm nhiều hộ dân và cơ sở kinh doanh du lịch.

Tình trạng ngập úng nghiêm trọng cũng xảy ra trong nội thành Huế, gây cản trở lớn cho việc đi lại. Cụ thể, mực nước tại đường Kinh Dương Vương (Quốc lộ 49) dâng từ 0,2 đến 0,3 mét, khiến nhiều phương tiện bị chết máy.

Ở những nơi thấp trũng, nước ngập sâu tới 0,5–1 mét. Hậu quả trực tiếp là nhiều tuyến đường trung tâm bị ách tắc hoàn toàn do ngập nước, cây xanh gãy đổ chắn ngang lối đi, cùng với đó là tình trạng một số nhà dân bị tốc mái, công trình hư hại và thông tin sơ bộ về các tàu thuyền của ngư dân bị sóng lớn đánh chìm hoặc trôi dạt.

Mức độ thiệt hại và rủi ro thực tế

Thiệt hại thực tế tại Thừa Thiên Huế chủ yếu đến từ sạt lở bờ biển, ngập úng vùng trũng và tình trạng mất điện trên diện rộng. Tại xã Phú Thuận thuộc huyện Phú Vang, sóng lớn tràn qua bãi biển, nhấn chìm đường sá và khu dân cư.

Hiện tượng sạt lở nghiêm trọng kéo dài gần 1 km đã khiến lực lượng chức năng phải khẩn trương đắp vá để kìm hãm tình hình. Nước biển cũng tràn qua đập Hòa Duân, trong khi triều cường đẩy nước ngập sâu vào tận hiên nhà các hộ dân sinh sống tại tổ dân phố Hải Tiến, phường Thuận An, ngay sát phá Tam Giang và gần cửa biển Thuận An.

Tại vùng trũng thấp và đường Kinh Dương Vương, mực nước dâng lên mức 0,2 – 0,3 m, gây cản trở giao thông nghiêm trọng, thậm chí khiến nhiều phương tiện bị chết máy. Ông Nguyễn Quang Dân, Chủ tịch UBND xã Phú Thuận, xác nhận tình trạng mất điện xảy ra phổ biến, đặc biệt tại các vùng ven biển, đầm phá và trũng thấp, đi kèm với gió giật mạnh và mưa lớn. Hậu quả là nhiều tuyến đường bị ách tắc do ngập nước, cây xanh gãy đổ chắn ngang, nhà dân bị tốc mái, công trình hư hỏng và tàu thuyền bị sóng đánh chìm.

Biện pháp ứng phó và phòng thủ của địa phương

Ban Chỉ huy Phòng chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn tỉnh yêu cầu người dân chủ động ứng phó. Tại xã Phú Thuận, chính quyền địa phương đã di dời hơn 10 hộ dân đến nơi an toàn. Ở xã Phong Bình thuộc huyện Phong Điền, lãnh đạo địa phương xác định vùng thấp trũng nhất là thôn tái định cư Tân Bình.

Nếu mưa bão lớn gây lụt, 50 hộ dân, với 157 khẩu buộc phải di dời đến nơi cao hơn để tránh trú. Bộ đội Biên phòng cửa khẩu Cảng Thuận An bố trí lực lượng canh gác. Cắm biển cảnh báo người dân không qua lại khu vực nguy hiểm.

Các lực lượng Quân đội, Bộ đội Biên phòng, Công an, dân quân địa phương tiếp tục triển khai phương tiện. Giúp dân khắc phục thiệt hại ban đầu. Phát quang cây cối gãy đổ.

Giảm ùn tắc giao thông. Tiếp tục theo dõi vùng ngập sâu đồng bằng, ven biển. Giám sát nguy cơ sạt lở miền núi. Sớm có phương án di dời dân đến nơi an toàn.

So sánh mức độ ảnh hưởng với các vùng khác

Khác biệt rõ rệt về mức độ tác động giữa các khu vực miền núi, ven biển và đô thị tại Thừa Thiên Huế. Tại huyện A Lưới, lượng mưa đạt 200 – 300 mm, có nơi vượt 400 mm, kèm gió cấp 5 giật 6 – 7, đe dọa lũ quét và sạt lở đất. Các huyện Phong Điền, Phú Lộc, Nam Đông ghi nhận 250 – 400 mm, có nơi trên 500 mm, cùng sóng biển 2 – 4 m và triều cường gây ngập khu dân cư sát phá Tam Giang.

Trong khi đó, TP Huế cùng các địa phương Quảng Điền, Phú Vang, Hương Trà, Hương Thủy có lượng mưa 200 – 350 mm, có nơi trên 450 mm. Gió tại đây mạnh hơn, cấp 6 giật 7 – 8, ven biển cấp 7 – 8 giật 9 – 10, gần tâm bão cấp 8 – 9 giật 10 – 11.

Hậu quả bao gồm ngập úng cục bộ, mất điện, sạt lở bờ biển do sóng lớn và nước biển tràn qua đập, triều cường ngập hiên nhà. Người dân cần cập nhật dự báo thời tiết hàng ngày, chuẩn bị vật tư chắn nước, kiểm tra mái nhà và hệ thống thoát nước trước khi vào mùa bão chính.