Đặc điểm thời tiết Hưng Yên hiện nay

Hưng Yên hiện nay được hình thành từ Hưng Yên và Thái Bình trước đây. Phạm vi tỉnh kéo dài từ vùng nội địa ven sông Hồng xuống đồng bằng thấp, hệ thống cửa sông và vùng ven biển phía Nam.

Sự khác biệt lớn nhất không nằm ở độ cao mà ở mức độ ảnh hưởng của sông và biển. Phía Bắc gắn nhiều với sông Hồng, sông Luộc và khả năng tiêu úng; càng xuống phía Nam, thủy triều, nước biển và xâm nhập mặn càng có vai trò rõ hơn.

Vì sao thời tiết Hưng Yên khác nhau từ vùng nội địa đến ven biển?

Phần phía Bắc và Tây Bắc của Hưng Yên nằm sâu hơn trong đất liền, gắn với đồng bằng và hệ thống sông Hồng. Trong khi đó, phía Nam mở ra vùng cửa sông và ven biển nên chịu ảnh hưởng trực tiếp hơn của gió biển, độ ẩm và thủy triều.

Sự khác biệt giữa hai khu vực không nhất thiết thể hiện bằng chênh lệch nhiệt độ lớn. Điều đáng chú ý hơn là cách mưa và nước tác động đến từng nơi.

Ở vùng nội địa, mưa lớn thường gắn với mực nước sông và khả năng tiêu thoát. Xuống vùng cửa sông, ngoài những yếu tố đó còn phải tính đến triều cao, nước dâng khi có bão và nước mặn theo thủy triều đi vào sông.

Vì sao nước sông Hồng và sông Luộc có thể dâng dù mưa tại chỗ không quá lớn?

Mực nước sông Hồng và sông Luộc không chỉ phụ thuộc vào lượng mưa xảy ra ngay trong Hưng Yên. Các con sông này nhận nước từ những lưu vực rộng ở thượng nguồn.

Nếu phía thượng nguồn có mưa lớn, lượng nước đổ về có thể làm mực nước tại Hưng Yên tăng dù trời tại địa phương chỉ mưa ít hoặc đã ngớt.

Khi nước sông lên cao, các vùng bãi ven sông dễ chịu ảnh hưởng trước. Đồng thời, việc tiêu nước từ đồng ruộng và khu dân cư ra sông cũng có thể khó hơn nếu mực nước bên ngoài đang cao.

Vì vậy, khi đánh giá nguy cơ ngập ở khu vực ven sông, chỉ nhìn lượng mưa tại chỗ là chưa đủ; mực nước và diễn biến mưa ở thượng nguồn cũng rất quan trọng.

Vì sao mưa lớn trùng triều cao dễ gây ngập ở vùng ven biển Hưng Yên?

Vùng phía Nam Hưng Yên có nhiều sông và kênh dẫn nước ra biển. Khả năng tiêu thoát nước tại đây vì thế chịu ảnh hưởng rõ của thủy triều.

Khi mực nước phía biển thấp, điều kiện tiêu thoát nước ra cửa sông thường thuận lợi hơn so với thời điểm triều cao. Nếu mưa lớn xảy ra lúc triều đang lên, mực nước phía ngoài tăng và nước từ bên trong có thể thoát chậm hơn.

Những khu vực đồng bằng thấp, vùng cửa sông hoặc nơi tiêu thoát kém vì thế dễ bị úng. Nếu cùng lúc có bão hoặc áp thấp nhiệt đới, nước dâng và gió mạnh có thể làm mức độ ngập tăng thêm.

Do đó, ở vùng ven biển Hưng Yên, thời điểm mưa xảy ra so với chu kỳ thủy triều là một yếu tố quan trọng khi đánh giá nguy cơ ngập.

Vì sao vùng cửa sông Hưng Yên có thể bị xâm nhập mặn?

Các con sông ở phía Nam Hưng Yên thông ra biển nên nước mặn có thể theo thủy triều đi vào cửa sông.

Mức độ xâm nhập mặn không cố định. Khi lượng nước ngọt từ thượng nguồn lớn, dòng chảy ra biển mạnh hơn và giúp hạn chế nước mặn tiến sâu. Ngược lại, trong những thời kỳ ít nước, mặn có thể đi xa hơn vào bên trong hệ thống sông.

Thủy triều cũng làm ranh giới mặn thay đổi theo từng thời điểm. Vì vậy, cùng một vị trí nhưng độ mặn của nước có thể khác nhau giữa các ngày hoặc giữa các giai đoạn trong mùa khô.

Khi sử dụng nước tại khu vực cửa sông, độ mặn vì thế cần được theo dõi theo từng thời kỳ thay vì coi là một mức cố định.