Bảo hiểm chỉ số thời tiết là công cụ tài chính tự động giải ngân khi các yếu tố khí tượng vượt ngưỡng quy định, loại bỏ quy trình giám định thủ công. Tại Việt Nam, Igloo cùng các đối tác như PVI, SCOR và VNMHA đã phát hành sản phẩm này, ứng dụng công nghệ blockchain để đảm bảo tính minh bạch và tốc độ thanh toán nhanh chóng cho người trồng lúa, cà phê trước các biến động thời tiết cực đoan.

Bảo hiểm chỉ số thời tiết là gì

Khác với bảo hiểm truyền thống dựa trên việc đánh giá thiệt hại thực tế tại ruộng, bảo hiểm dựa trên chỉ số sử dụng một hoặc nhiều chỉ số định lượng để xác định khi nào chi trả sẽ được kích hoạt. Các chỉ số này thường là lượng mưa, nhiệt độ hoặc chỉ số thực vật NDVI. Nếu chỉ số theo dõi giảm dưới một ngưỡng định sẵn, đồng nghĩa với điều kiện phát triển cây trồng không thuận lợi, người nông dân sẽ được chi trả bồi thường tự động mà không cần giám định hiện trường.

Tại Việt Nam, sản phẩm được thiết kế để bảo vệ người nông dân trồng lúa trước các điều kiện thời tiết khắc nghiệt như ngập úng hoặc hạn hán. Cơ chế hoạt động dựa trên dữ liệu lượng mưa được thu thập từ Tổng cục Khí tượng Thuỷ văn.

Hệ thống sẽ tự động thanh toán các khoản bồi thường dựa trên những giá trị đã được xác định trước cho người nông dân trong trường hợp xảy ra tổn thất do các sự kiện thời tiết hoặc thiên tai. Cụ thể, sản phẩm cung cấp các khoản bồi thường tự động khi lượng mưa tại khu vực triển khai bị thiếu hụt hoặc cao quá mức trong vòng 5 ngày liên tiếp.

Lợi ích vượt trội cho nông dân và doanh nghiệp

Phương thức tự động dựa trên dữ liệu này giúp đảm bảo hai lợi ích quan trọng: sự nhanh chóng và minh bạch. Với hệ thống tự động xử lý yêu cầu bảo hiểm, nông dân có thể nhận tiền hỗ trợ trong vòng 15 ngày, nhanh hơn rất nhiều so với cách bảo hiểm truyền thống. Việc loại bỏ khâu giám định bồi thường giúp giảm chi phí giao dịch và cho phép nông dân nhận được thanh toán nhanh hơn, giúp họ nhanh chóng phục hồi sản xuất.

Đối với nông dân, sản phẩm giúp tăng khả năng tiếp cận tín dụng. Khi có hợp đồng bảo hiểm chỉ số làm tăng sự tin tưởng từ phía ngân hàng, người nông dân dễ vay vốn hơn với lãi suất hợp lý. Mức phí bảo hiểm cũng phải chăng hơn so với các hình thức truyền thống.

Đối với cây lúa, mức phí chỉ từ 220.000 VND/ha với diện tích bảo vệ tối thiểu là 0,1 ha. Người nông dân có thể nhận được các khoản bồi thường lên tới 4 triệu đồng/ha dựa trên các chỉ số dữ liệu thời tiết.

Ở quy mô vĩ mô, sản phẩm giúp giảm gánh nặng chi phí khắc phục thiên tai. Ước tính cho thấy chỉ cần tăng tỷ lệ thâm nhập bảo hiểm lên 1% sẽ giúp giảm gần 22% chi phí khắc phục thảm họa. Tuy nhiên, nhận thức về bảo hiểm trong cộng đồng nông dân còn thấp, thách thức về phân phối và khung pháp lý vẫn là những tác nhân chính ảnh hưởng đến việc phát triển sản phẩm.

Vai trò then chốt của công nghệ blockchain và vệ tinh

Igloo Việt Nam, dưới sự dẫn dắt của Giám đốc Nguyễn Hữu Tự Trí, đã ứng dụng blockchain để kiến tạo một hệ thống minh bạch, nơi dữ liệu cá nhân của nông dân được bảo vệ tuyệt đối.

Công nghệ này tự động hóa toàn bộ quy trình từ tiếp nhận hồ sơ, đối chiếu chỉ số đến chi trả bồi thường, dựa trên nguồn dữ liệu khí tượng thủy văn chính thức. Tại những thời điểm thời tiết diễn biến bất thường, thuật toán sẽ tự động kích hoạt hoặc không kích hoạt điều kiện thanh toán, loại bỏ hoàn toàn sự can thiệp hay thao túng của con người.

Song song đó, dữ liệu vệ tinh đóng vai trò thiết yếu để hiện thực hóa mô hình bảo hiểm chỉ số. Các thông số như chỉ số thực vật NDVI, nhiệt độ bề mặt LST, độ ẩm đất cùng hình ảnh thời gian thực từ vệ tinh độ phân giải cao hoặc trung bình được Igloo tích hợp vào quy trình đánh giá rủi ro nhờ giải pháp insurtech.

Sự kết hợp này giúp người nông dân an tâm hơn, bởi các khoản chi trả được quyết định dựa trên các sự kiện đã được quy định trước và các chỉ số công khai, dễ kiểm chứng. Hiện tại, sản phẩm đã phủ sóng bảo hiểm cho khoảng 6.000 ha đất canh tác và đang đặt mục tiêu mở rộng phạm vi che phủ lên 50.000 ha trong các mùa vụ tới.

Lộ trình triển khai và mở rộng đối tượng thụ hưởng

Giai đoạn khởi điểm tập trung vào Đồng bằng sông Cửu Long, vùng sản xuất 95% gạo xuất khẩu của Việt Nam, nơi phủ sóng bảo vệ cho nông dân trồng lúa tại 8 tỉnh. Với vị thế là quốc gia đứng thứ 5 toàn cầu về xuất khẩu gạo, nhu cầu bảo vệ rủi ro cho ngành này là rất cấp thiết.

Dựa trên nền tảng thành công từ cây lúa, Igloo đã hợp tác với BHS (Bảo hiểm Sài Gòn Hà Nội) để mở rộng đối tượng sang nông dân cà phê. Chỉ sau 4 tháng, phạm vi hỗ trợ đã được nới rộng. Sản phẩm này chi trả mức bảo hiểm lên đến 40 triệu đồng/ha với phí 1 triệu đồng/ha, nhằm giảm thiểu thiệt hại do lượng mưa bất thường. Khu vực áp dụng giai đoạn đầu là năm tỉnh Tây Nguyên gồm Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Đắk Nông và Lâm Đồng.

Thị trường cà phê Việt Nam hiện chiếm 14,2% thị phần toàn cầu, với 94,8% sản lượng tập trung tại Tây Nguyên. Ông Raunak Mehta, đồng sáng lập và Giám đốc điều hành Igloo, bày tỏ mong muốn giải pháp sẽ tiếp cận rộng rãi hơn với cộng đồng nông dân, bảo vệ họ trước các loại hình thiên tai như bão lũ hay động đất, mở rộng triển khai sang các khu vực khác ở Đông Nam Á trong tương lai.