Thiên tai bất ngờ khiến nước dâng nhanh, cắt đứt đường thoát hiểm. Giữ bình tĩnh và tuân thủ đúng quy trình là yếu tố then chốt giúp bạn vượt qua tình huống nguy hiểm. Sau đây là các bước xử lý cụ thể khi bị cô lập bởi lũ lụt.

Kỹ năng thoát hiểm khi bị ngập lụt

Khi nước lũ dâng cao, việc giữ bình tĩnh và hành động nhanh chóng là yếu tố quan trọng. Trước hết, hãy di chuyển ngay lên các tầng cao nhất của ngôi nhà; nếu chỉ có một tầng, bạn cần tìm cách lên mái nhà, nhưng chỉ thực hiện bước này khi nước đã tràn qua cửa chính và không còn lối thoát nào khác. Trong trường hợp không thể lên tầng cao, hãy trèo lên những vật kiên cố như tủ gỗ, bàn chắc chắn hoặc thang, đảm bảo kiểm tra kỹ độ bền của chúng để tránh những đồ vật nhẹ, dễ đổ ngã.

Việc ngắt nguồn điện chính ngay khi nước bắt đầu xâm nhập giúp ngăn ngừa nguy cơ điện giật chết người. Hãy tiết kiệm pin điện thoại và chỉ sử dụng khi thực sự cần gọi hỗ trợ khẩn cấp.

Để tăng khả năng được cứu hộ, bạn nên đeo áo phao nếu có, hoặc tìm thùng xốp, phao nổi và các vật liệu dẻo khác để bám chặt. Cuối cùng, hãy tạo tín hiệu cầu cứu bằng cách dùng đèn pin chiếu sáng, vẫy vật sáng màu hoặc dùng thanh gỗ, kim loại đập vào nhau để tạo âm thanh thu hút sự chú ý của đội cứu hộ.

Những việc cần làm khi kẹt lại trong nhà

Giữ vững tinh thần và tuân thủ nghiêm ngặt các quy tắc sinh tồn ngay khi đã tìm được nơi trú ẩn an toàn. Tuyệt đối không được di chuyển xuống khu vực có nước sâu; dòng chảy xiết mang sức mạnh hủy diệt, đủ khả năng cuốn trôi bất cứ thứ gì, kể cả khi mực nước chỉ dâng lên ngang thắt lưng, nguy cơ mất thăng bằng và chết đuối vẫn hiện hữu.

Tránh né các không gian kín như tầng hầm hoặc phòng khép kín, vì đây là những điểm nước tràn vào nhanh nhất, khiến nạn nhân dễ bị ngạt thở và lực lượng cứu hộ gặp khó khăn trong việc xác định vị trí. Không uống nước lũ dưới mọi hình thức; nguồn nước này chứa đầy vi khuẩn, ký sinh trùng và chất độc hại, có thể dẫn đến nhiễm trùng nghiêm trọng đe dọa tính mạng.

Thay vào đó, hãy chờ đợi đội cứu hộ cung cấp nước sạch và lương thực. Trong điều kiện thời tiết lạnh, cần giữ ấm cơ thể bằng cách thay quần áo ướt sang đồ khô (nếu có) và đóng kín cửa sổ để ngăn gió lùa.

Theo dõi sát sao dự báo thời tiết qua radio hoặc pin điện thoại, cập nhật thông tin từ chính quyền địa phương để nắm bắt lệnh di tản hoặc cảnh báo an toàn kịp thời. Cuối cùng, chuẩn bị sẵn bộ dụng cụ khẩn cấp đặt trong túi nilông chống nước, bao gồm lương thực, nước sạch, đèn pin, áo phao và thuốc men, đảm bảo mỗi thành viên trong gia đình đều sở hữu một bộ riêng biệt.

Gọi ngay cho lực lượng cứu hộ

Ngay khi đảm bảo an toàn, người dân tại Việt Nam cần lập tức gọi 114 hoặc 115 để báo tin. Cuộc gọi phải cung cấp địa chỉ chi tiết bao gồm tỉnh, huyện, xã, tên đường và số nhà, mô tả rõ mức độ ngập nước, số lượng người bị cô lập và đặc biệt chú ý đến những đối tượng dễ tổn thương như trẻ nhỏ hay người cao tuổi.

Trong trường hợp mạng lưới viễn thông chập chờn, việc gửi tin nhắn hoặc sử dụng ứng dụng chat là biện pháp thay thế khả thi để duy trì kết nối. Luôn giữ liên lạc và tuân thủ tuyệt đối các chỉ dẫn từ đội cứu hộ cho đến khi họ có mặt tại hiện trường.

Nên làm gì sau khi nước lũ rút

Khi nước rút, mối nguy vẫn hiện hữu; việc trở lại khu vực bị ảnh hưởng cần tuân thủ nghiêm ngặt chỉ thị của chính quyền địa phương. Trước tiên, hãy kiểm tra an toàn hệ thống điện bằng cách tắt cầu dao chính, tuyệt đối không cắm điện khi nền nhà còn ẩm ướt và chờ thợ điện xác nhận độ an toàn. Tiếp theo, tiến hành vệ sinh môi trường, thau rửa bể chứa và giếng nước, sử dụng hóa chất khử trùng theo đúng hướng dẫn y tế.

Đối với nguồn nước sinh hoạt, cần thực hiện quy trình lọc và khử trùng: pha 1 gram phèn chua vào 20 lít nước, khuấy đều và đợi 30 phút rồi gạn phần nước trong. Sau đó, thêm 1 viên Aquatabs hoặc Cloramin B, chờ thêm 30 phút nữa để đảm bảo nước sạch dùng cho rửa rau, đánh răng (vẫn cần đun sôi trước khi ăn). Cuối cùng, chủ động phòng tránh dịch bệnh thông qua việc rửa tay bằng xà phòng, ăn chín uống chín, phun hóa chất diệt muỗi và chôn xác động vật theo quy định.

Chuẩn bị vật dụng thiết yếu ứng phó

Khi mưa bão và ngập lụt ập đến, việc chủ động chuẩn bị đồ dùng ngay từ đầu là rất quan trọng. Bạn nên dự trữ sẵn lương thực khô và nước đóng chai, cùng với đèn pin, pin dự phòng, áo phao hoặc phao nổi cho từng thành viên. Hãy sắm thêm bộ dụng cụ y tế gồm băng gạc và thuốc sát trùng. Tất cả các vật phẩm này cần được đựng trong túi chống nước, đặt ở vị trí thuận tiện để dễ dàng lấy ra và sẵn sàng di tản bất cứ lúc nào.